ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
364
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )
باقر حجة الاسلام عليهالرحمه ( 1260 ) . پنجم حاج محمد جعفر مجذوبعلىشاه ( 1238 ) . ششم ميرزا بابا حبيب اللّه حسينى نطنزى جد امى مرحوم حاج ميرزا حبيب اللّه كاشانى قدس سره ( كه در 1340 بيايد ) ، و از اين شش نفر فرزندش حاج ملا احمد هم در نزد او درس خوانده و هم اجازت روايت از وى دارد ، و باقى ديگر فقط در نزد او درس خواندهاند . و آن جناب در اين سال بنص « مستدرك 3 : 396 » وفات كرده و بجنان جاويدان منزل گزيد ، و در نجف در ايوان كوچك پشتسر مبارك كه از آن شبكهها برواق مطهر باز است دفن شد ، و در « لباب الالقاب » سن او را در حدود شصت سال نوشته و سه نفر فرزند از وى بازماند : اول مرحوم حاج ملا احمد ( 1245 ) . دوم مرحوم حاج ميرزا ابو القاسم كه عالمى فقيه و شاگرد برادر بزرگوار مذكور خود بوده و هم از او اجازت داشته و پس از وى در كاشان رياستى مهم بهم رسانيده ، و ظاهرا وى همان باشد كه در « المآثر : 162 » عنوانى براى او آورده و فرمايد : عالمى ربانى و فقيهى در خطهء كاشان بلاثانى بود و رياست و وجاهت را با اجتهاد و فقاهت توأم داشت و در مزاياى بسيار بىنظير بود ، انتهى . و او در موقعى كه از مكه برمىگشته در سنه 1256 در مدائن صالح وفات كرده بدعائى كه خود در زير ناودان نمود به اين كه براى ابتلاء بمرافعات عامه به وطن خود برنگردد ، چنانكه در « لباب الالقاب : 68 » فرموده و براى مادهء تاريخ اين عبارت را آورده : خوار و زار مرد ، انتهى . و اين ماده 1765 مىشود ، و ظاهرا آن درست و أرقام هندى كه براى سال تاريخ آورده اشتباه و رقم آحاد و عشراتش بجاى يكديگر رفته باشد : و بههمينجهت هم او را در « المآثر » عنوان كرده - اگر اين عنوان از او باشد - كه چيزى از سلطنت ناصر الدّين شاه را دريافته بوده . و فرزندش ميرزا محمد صادق چنانكه هم در آن صفحه « لباب » است از علماء فحول در اصول و شاگرد شيخ انصارى و حاجى سيد حسين ترك بوده و در سنه 1304 وفات نموده . سيم حاجى ملا محمد مهدى ثانى كه در « الروضة البهيّة » وى را بعنوان آقا كوچك ذكر كرده ، و اينك بعنوانى جدا أحوال او را مىنويسيم .